Overweging 3e Advent 2021 – Joska van der Meer

Overweging 3 e Advent 2021

11 december -  Joska van der Meer

Sefanja 3:14-18 Lucas 3; 10-18

 

Inleiding
Verheugt u! Wees blij !
Zondag Gaudete is het, het licht dat komt werpt de schijn vooruit en kleurt het paars roze.
Het voelt zo anders deze dagen, die steeds donkerder worden, letterlijk en figuurlijk met weinig
goede vooruitblikken voor de kerst. Overal, ook hier wordt al voorgesorteerd op een stille kerst in
kleine kring.
Hoopvol is het dat we in de lezingen mensen horen die vanuit barre omstandigheden van
onderdrukking of de woestijn woorden van hoop laten klinken.
Zij geven daar de moed niet op, spreken medemensen moed in. Hopelijk bemoedigingen ze ook ons
vandaag, de profeet Sefanja en Johannes de Doper.

Wat moeten we doen?
Als er één vraag actueel is, is het deze vraag. De mensen die hem stellen aan Johannes de
Doper zijn net als wij in roerige onzekere tijden zoekende wat te doen.
Wat moeten we doen? En laten…. voeg ik er aan toe.
Immers de huidige omstandigheden dwingen ons meer tot laten, dan tot doen.
Daardoor dreigt voortdurend dat je gelaten wordt, tot niets meer komt.
Een gemoedstoestand verre van het verheugt u, frank vrij huppelend op weg naar Kerstmis.
Wat moeten we doen? Wisten we het maar….

Vorige week, toen in de lezingen Johannes voor het eerst op het toneel verscheen, vertelde
pastor Trees in haar overweging over een weg met grote stenen. Johannes weet mensen
enthousiast te maken om zo’n weg weer begaanbaar te maken. Alleen weten ze niet hoe ze
dat moeten doen.
Vandaag horen we hoe Johannes hen op weg helpt, met concrete to do lijstjes voor
specifieke groepen zoals mensen met genoeg geld om volop eten en kleding te kopen,
belastinginners en soldaten.
Misschien geeft Johannes voor u meteen al een passend antwoord op als hij zegt:
Als je twee hemden hebt, geef er dan één weg aan wie niets heeft.
Deel je eten met wie honger hebben.
Laat mensen niet meer betalen dan is vastgesteld.
Niemand uitplunderen, niemand onder geweldsdreiging geld afpersen.
Tevreden zijn met je soldij.
Maar ook als u geen soldaat of belastingambtenaar bent of als u de verminderde koopkracht
juist heel sterk in uw portemonnee voelt, ook dan geven de antwoorden van Johannes een
richting om we onze eigen antwoord te zoeken. Johannes’ antwoorden zijn uitwerkingen van
het eerste gebod; heb de naaste lief zoals jezelf.
Wat moeten we doen?
Hij begint steeds bij de zorg voor jezelf, die staat. Het gaat dus om uitdelen en delen van wat
je teveel hebt.
Als je twee hemden hebt, er eentje weggeven (niet alletwee)
eten delen (dus zelf ook wat overhouden om te eten),
niet meer vragen dan vastgesteld (maar iets vragen mag dus wel),
tevreden zijn met je loon (je mag best betaald worden, je moet zelf ook eten).
Het gaat dus om genoeg behouden om in je eigen levensbehoeften te kunnen voorzien.
uitdelen en delen van wat je teveel hebt

 

Voor wie net genoeg hebben (of eigenlijk al te weinig) voor henzelf en hun familie is het
vaak heel lastig dat ze aan dat uitdelen niet toe komen. Ze zouden het liefst ook de
contributie betalen, een kerstgift doen voor serious request of zoals een vrouw
die eten kwam ontvangen bij de Voedselbank verzuchtte:
“Vorig jaar stond ik zelf kerstpakketten voor de Voedselbank in te pakken, en nu sta ik hier
zelf” Het is een hele kunst om dan te kunnen ontvangen…
Johannes richt zich hier vooral op wie er materieel en maatschappelijk goed voorstaan.
Tegen hen zegt hij: ga je boekje niet te buiten.
Graai niet vanuit je machtspositie zoveel mogelijk binnen voor jezelf.
Pak niet met geweld anderen geld.
Wees juist genereus met wat je best kunt missen.
In de dagen voor kerst komt bij veel mensen dat besef van het goede willen doen naar
boven. Dat is mooi en goed. Hoe klein ook, zoals de kaartenactie van een winkelier voor
mensen in de zorg. Al zijn klanten kunnen een kerstkaart inleveren om de zorgmedewerkers
een hart onder de riem te steken. Het delen kan ook zitten in vriendelijkheid, een attent
gebaar…
Voor Johannes is dat echter geen eenmalige aanbieding, iets wat je een keer per jaar doet.
Het gaat hem om een echte gedragsverandering, dat mensen het hele jaar door het goede
doen. Hij wil ze echt een nieuw leven laten beginnen en hoopt hen te overtuigen met
dreigementen: Jullie moeten het goede doen.

Want het goede zal bewaard worden en het slechte verbrand!
Voor sommige mensen werkt het, die zien alleen af van het goede doen, als er straf op staat.
Jezus, voor wie Johannes de weg bereidt, houdt er een andere stijl op na.
Hem zul je alleen zo tekeer horen gaan als Johannes als Jezus mensen treft die alleen maar
denken in straf en vergelding. Zelf geeft Jezus liever het goede voorbeeld en vertelt verhalen
die laten zien hoe het goede eruit ziet, hoe iets kan.
Johannes is zich van dit verschil bewust: ik doop met water en hij die na mij komt met vuur
Jezus zal dopen met het vuur van de Heilige Geest, dat is de kracht van de inspirator, de
trooster en de helper.
Als gedoopten in zijn naam mogen we er dus op vertrouwen dat we inspiratie en hulp
ontvangen als we zoeken naar antwoorden wat te doen met ons leven, onze samenleving,
onze kerk, onze wereld. En troost als er niets te doen is, als je belandt in situaties van enkel
laten….
Wat moeten we doen en laten? In ons eigen leven, in de samenleving, in de kerk?
Het is niet zo duidelijk en eenduidig als de korte en bondige antwoorden van Johannes.
Maar laten we samen verder zoeken in de richting die hij wijst. Hij wijst vooruit, naar het
licht dat komen gaat.
Deze week kwam Ontmoeten uit. Voorop staat het : hoop dat het lichter wordt.
Moge dat zo zijn voor ons allen en dat we , als het kan, die hoop verspreiden en meehelpen
om het lichter te maken voor elkaar met al ons doen… en laten.

Voorbeden - Joska

We willen bidden om vrede in onze versplinterde wereld.
Vrede tussen de volkeren,
een visioen van verdraagzaamheid en liefde.
Vrede ook tussen mensen hier bijeen
en in ons dagelijks leven.
Laten we zingen...
Laat komen Hij die komen zal,
verlangend zien wij naar Hem uit

We willen bidden om verlichting in onze donkere wereld.
Voor hen die te zware lasten moeten dragen.
Dat zij niet vereenzaamd raken,
dat zij mensen ontmoeten
die wat licht brengen in hun leven.
Laten we zingen...

Laat komen Hij die komen zal,
verlangend zien wij naar Hem uit

We willen bidden dat we de hoop kunnen blijven koesteren
Als we wegen vol stenen moeten gaan
Om kracht en doorzettingsvermogen
Om moed en durf
Om te kunnen delen wat we meer dan genoeg in huis hebben aan
geloof, hoop en liefde
Laten we zingen...
Laat komen Hij die komen zal,
verlangend zien wij naar Hem uit.

Zondag Gaudete is het, het licht dat komt werpt de schijn vooruit en kleurt het paars roze.
Het voelt zo anders deze dagen, die steeds donkerder worden, letterlijk en figuurlijk met weinig
goede vooruitblikken voor de kerst. Overal, ook hier wordt al voorgesorteerd op een stille kerst in
kleine kring.

Hoopvol is het dat we in de lezingen mensen horen die vanuit barre omstandigheden van
onderdrukking of de woestijn woorden van hoop laten klinken.
Zij geven daar de moed niet op, spreken medemensen moed in. Hopelijk bemoedigingen ze ook ons
vandaag, de profeet Sefanja en Johannes de Doper.

 

Geplaatst in Preken.