Overweging 4e Advent 2021 – Joska van der Meer

Overweging 4 e Advent 2021

18 december -  Joska van der Meer

Aan het begin van de Advent zag ik deze poster: licht aan in het donker….
Een oproep om goed verlicht de weg op te gaan. Om je fietsverlichting goed in orde
te hebben, voor je eigen veiligheid en die van anderen.

Licht aan in het donker: de afgelopen weken zagen we steeds meer lichtjes
verschijnen op huizen, in kerstbomen. Een psycholoog verklaarde waarom: dat helpt
je om de winterdip door te komen.

Licht aan in het donker, in de Advent doen we dat in de kerk:
Hoe donkerder het wordt hoe meer licht we aansteken, vandaag de vierde kaars.

Licht in het donker: met zoveel donker om ons heen, de dreigende lock-down, gemis
van dierbaren en gezelligheid, komt het er nog meer op aan: Licht aan in het donker!
We zullen het zelf moeten aansteken maar we mogen het licht zelf ontvangen van
God, het Eeuwig licht. Aan het symbool daarvan, de paaskaars ontsteken we de
Adventskrans, in deze viering wordt zo hopen we ons innerlijk vuur aangewakkert
met hoop en zachte moed, en tegen het donker in zingen we; als alles duister is,
ontsteek dan een lichtend vuur….

 

Buiten in de Ontmoetingstuin staan twee stoelen.
Lichtroze knallen ze er uit in de nu grauwe tuin.
Niet coronaproof, als je er samen op gaat zitten, zit je face to face, absoluut geen 1,5m uit
elkaar. Maar het is dan ook een Ont-moetstoel.

Een stoel bedoelt om elkaar echt te ontmoeten, stevig in de grond verankerd, om steeds
opnieuw ontmoetingen mogelijk te maken.
Ik heb echter nog geen mensen gezien die het waagden om erop te gaan zitten.
Zijn we al zo aan die 1,5m afstand gewend dat face tot face zitten eerder ongemakkelijk dan
verbindend werkt?

Zo wat verloren in de ruimte is de stoel meer een visioen dan realiteit.
Een belofte dat eens mensen elkaar weer meer ongedwongen kunnen ontmoeten.
Een belofte zoals Micha die uitsprak in een tijd waarin men snakte naar vrede.
Hij komt, zei Micha, er komt een man van vrede!

Hij ziet het helemaal voor zich, zoals wij de visioenen van feestdagen met de hele familie of
je vriendengroep en volle kerstvieringen in de kerk.
Sommigen zeggen ‘das war einmal’, ‘zo was het maar dat zal nooit meer terug komen’.
Dat zou kunnen….
Maar je kunt ook het visioen koesteren.
Dat is de houding van “wees realistisch, verwacht een wonder”.
Het visioen hoeft niet precies zo uit te komen als gedacht. Sterker nog, we weten uit alle
bijbelverhalen dat het altijd anders gaat dan gedacht….
Maar het visioen koesteren, zoals Micha doet, zorgt dat er hoop blijft en je kleine
lichtpuntjes in de goede richting eerder ziet.

Lucas vertelt ons, dat het koesteren van hoop niet vergeefs is. Elisabeth is op hoge leeftijd
nog zwanger geworden. Velen zullen later denken dat haar kind, Johannes de Doper, de
beloofde man van vrede is. Maar het gaat altijd anders dan gedacht.
Ook bij Maria, netjes verloofd, uitkijkend naar de bruiloft, is ze onverwacht zwanger.
Ze komt daardoor in een onrustige en onzekere tijd terecht.
Er staat: Ze reist met spoed naar haar veel oudere nicht Elisabeth.
Om het goede nieuws, de roze wolk van blijde verwachting zo snel mogelijk te vertellen?

Of vlucht ze haastig omdat ze zich met de situatie geen raad weet?
Dat blijft ongewis. Maar wat we wel weten is de hartelijke ontmoeting tussen die twee
zwangere vrouwen. Voor corona, dus ze zouden elkaar stevig omhelzen en daarna met hun
dikke buiken snel gaan zitten face tot face en niet uitgepraat raken….
Dat tafereel schets Lukas, je ziet ze als het ware bijna samen zitten op die stoel hier in de
tuin. Een ontmoeting waar meer gebeurt dan bijkletsen en de kleur van de babykamer
uitwisselen.
Opeens is dat visioen van vrede er. Elisabeth ziet Maria, ze voelt het visioen door het kind
dat schopt in haar buik en roept daarom uit:
Jij bent gezegend, meer dan alle andere vrouwen. Ook het kind dat je krijgt zal
gezegend zijn. De moeder van mijn Heer is op bezoek, wat een eer!
Elisabeth haalt alle onzekerheid bij Maria weg: jij bent bijzonder, je zorgt dat het
langgekoesterde visioen waar kan worden….
Door Elisabeth’s woorden en aandacht is Maria open gebloeid, is zij een ander mens
geworden. Dat is te horen in de lofzang van Maria, die wij kennen als het Magnificat:
Ik geef alle eer aan God, ik juich voor hem, hij is mijn redder.
Hij koos mij uit, mij, een heel gewoon meisje.
Nu zal iedereen over mij zeggen: zij is gezegend.
Want God die machtig is en heilig, heeft iets geweldigs aan mij gedaan.
Aan mensen die naar hem luisteren , geeft hij zijn liefde, nu en altijd.
Zulke ontmoetingen, waarin mensen elkaars kwaliteiten in de spotlight zetten, zijn een ‘licht
aan in het donker’. Elisabeth zegt Maria hoe bijzonder het is dat dat ze open durfde staan
voor die onverwachte en ongewenste wending in haar bestaan. Bij Elisabeth zou een
kwaliteit haar volhardende hoop kunnen zijn of haar als kinderloze anderszins ontwikkelde
levenswijsheid. Maar zou iemand haar daarom ooit geprezen hebben?
Het visioen vasthouden, het licht aan in het donker, hoeft niet groots.
Het is rondkijken met een onbevangen blik, blijven speuren naar hoop en dageraad, zoals
Micha doet. Of daadwerkelijk benoemen wat die ander goed kan of zo bijzonder maakt.
Op weg naar Kerstmis komt het er op aan om ons daar in te oefenen.
Hoe ga je anders in een kind in een kribbe de man van vrede zien?
Hoe kunnen anders herders en andere buitengeslotenen in onze samenleving het
kerstgevoel krijgen, dat iedereen welkom is?
De Ont-Moet stoel buiten kan er ons bij helpen. Je zit dan op een roze wolk in een mooie
tuin. Hopelijk helpt dat om alles wat meer vanuit een roze wolk te bekijken.
Wie weet wordt het dan ook wat lichter…..
Nu we weer meer en meer afstand moeten bewaren, is het lastig om er samen op te gaan
zitten. De face tot face ontmoetingen zullen we anders moeten organiseren.
Al wandelend, in twee stoelen in de woonkamer ver uit elkaar.
Maar ook dan kun je elkaar zien, praten, ontmoeten, elkaar hoop en moed inpraten en
vooral elkaar vertellen wat die ander zo goed kan en zo bijzonder maakt.

Als het moet, kan dat zelfs over de telefoon of videoverbinding!
En je kunt er ook alleen op gaan zitten, op de Ont-Moetstoel.
Om even niet zoveel meer te moeten.
De kunstenaar Marcel Blom heeft hem namelijk zo genoemd: Ont-Moetstoel.
Ook zo gaan zitten van tijd tot tijd is ‘licht aan in het donker’.
Het licht de kans geven om weer op te vlammen in je binnenste.
Moge het zo zijn op weg naar Kerstmis,
als voor ons in het donker het grote Licht aan gaat van de man van vrede!

 

 

Geplaatst in Preken.